Fikir ve Sanat Eseri Sahipleri ile Komşu Hak Sahipleri Meslek Birlikleri ve Federasyonları Hakkında Tüzük

FİKİR VE SANAT ESERİ SAHİPLERİ ÎLE BAĞLANTILI HAK SAHİPLERİ MESLEK BİRLİKLERİ VE FEDERASYONLARI HAKKINDA TÜZÜK (*) (1)

Karar S.:#99/12574                             R.G.: 01.04.1999
Karar T.: 10.03.1999                           Sayı: 23653

1) - Bu tüzüğün adı, 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.l ile yukarıda yazılan şekilde değiştirilmiştir.

BİRİNCİ KISIM GENEL HÜKÜMLER

AMAÇ VE KAPSAM


(l)MADDE l - Bu Tüzük, fikir ve sanat eseri sahipleri ile komşu hak sahipleri meslek birliklerinin ve federasyonlarının kurulmalarını, görevlerini, gelirlerini, denetlenmelerini, üye olma, üyelikten çıkma ve çıkarılma koşullarını, eser sahipleri ile bağlantılı hak sahiplerinin tazminat ve telif ücretlerinin dağıtım usullerini, birlik ve federasyonların çalışmalarına ilişkin diğer hususları düzenler.

1) - 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.2 ile, madde metninde geçen "komşu hak" ibaresi "bağlantılı hak" olarak değiştirilmiştir.

TANIMLAR

MADDE 2 -
(Değişik: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.3) Bu Tüzükte geçen;
a) Bakanlık: Kültür Bakanlığı,
b) Federasyon: Kanun ve Tüzük hükümlerine göre kurulan fikir ve sanat eseri sahipleri ile bağlantılı hak sahipleri birlikleri üst kuruluşları,
c) Meslek birlikleri (Birlik): Fikir ve sanat eseri sahipleri ile bağlantılı hak sahiplerinin ortak çıkarlarını korumak, Kanun ile tanınmış hakların idaresini ve takibini, alınacak ücretlerin tahsilini ve hak sahiplerine dağıtımını sağlamak üzere Kanun ve Tüzük hükümlerine göre kurulmuş birlikler,
d) Kanun: 05.12.1951 tarih ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu,
e) Tüzük: Fikir ve Sanat Eseri Sahipleri ile Bağlantılı Hak Sahipleri Meslek Birlikleri ve Federasyonları Hakkında Tüzük,
f) Eser Sahibi: Eseri meydana getiren gerçek kişi,
g) Bağlantılı hak sahibi: Eser sahibinin manevi ve mali haklarına zarar vermemek kaydıyla eser sahiplerinin haklarına komşu hak sahibi olan icracı sanatçılar, fonogram yapımcıları ve radyo-televizyon kuruluşları ile filmlerin ilk tespitini gerçekleştiren film yapımcıları,
h) Mali hak sahibi: Eser sahibi ile Kanunun 48 inci maddesi çerçevesinde mali hakları kullanma yetkilerini devralmış gerçek veya tüzelkişiler, anlamında kullanılmıştır.

TÜZELKİŞİLİK
MADDE 3 -
Birlikler ve federasyonlar, Bakanlıkça hazırlanan ve Bakanlar Kurulunca onaylanan tip statülere uygun biçimde düzenlenmiş tüzüklerinin eklendiği kuruluş bildirisinin Bakanlığa verilmesiyle tüzelkişilik kazanırlar.

ÜYELERİN TEMSİLİ VE HAKLARIN TAKİBİ
(l)MADDE 4 - Birlikler; kamu kurum ve kuruluşları, gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileriyle ilişkilerinde, birliğe kayıtlı eser sahibi ve bağlantılı hak sahibinin haklarının takibinde, üyelerinin devrettikleri haklar çerçevesinde yetkilidir.

Eser sahipleri ve bağlantılı hak sahipleri, birliğe devretmedikleri haklarını bireysel olarak da takip edebilirler.

(Değişik fıkra: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.4) Eser sahipleri ile bağlantılı hak sahiplerinin Kanunla tanınmış hakları, ülke içinde Tüzük gereğince kurulan birlikler dışında başka birlik, dernek ve benzeri kuruluşlar tarafından takip edilemez.

(1) - 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.2 ile, madde metninde geçen "komşu hak" ibaresi "bağlantılı hak" olarak değiştirilmiştir.

ESER, İCRA, TESPİT VE YAYINLARI İZLEMEK
MADDE 5 -
(Değişik madde başlığı ve madde: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.5) Birlikler, üyelerine ait fikir ve sanat eserlerinin, icralarının, tespitlerinin ve yayınlarının kullanılmasını izlemek ve izinsiz kullananlar için gerekli girişimlerde bulunmakla yükümlüdür.

ULUSLARARASI KURULUŞLARLA İLİŞKİLER
MADDE 6 -
Birlikler ve federasyonların uluslararası meslek birliklerine üye olmaları, İçişleri ve Dışişleri Bakanlıklarının uygun görüşü alındıktan sonra Bakanlıkça izin verilmesine bağlıdır.

Birlikler ve federasyonlar; yurt dışındaki aynı amaçlı kamu kurum ve kuruluşlarıyla gerçek ve Özel hukuk tüzelkişi ve kurumlarıyla işbirliği yapabilirler. Bu işbirliği sonucunda yapacakları protokolleri Bakanlığa bildirirler.

İKİNCİ KISIM
MESLEK BİRLİKLERİNİN KURULMASI

BİRİNCİ BÖLÜM
MESLEK BİRLİKLERİNİN ALANLARI VE KURULMALARI

BİRLİKLERİN AMAÇ VE ALANLARI
MADDE 7 -
(Değişik: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.6) Eser sahipleri ve bağlantılı hak sahipleri, ortak çıkarlarını korumak, Kanun ile tanınmış hakların idaresi ve takibi ile alınacak tazminat ve telif ücretlerinin tahsilini ve hak sahiplerine dağıtımını sağlamak amacıyla aşağıda belirlenen alanlarda birden fazla meslek birliği kurabilirler.

Meslek birliği alanları:
I - Eser sahipleri bakımından;
a)
İlim ve edebiyat eserleri sahipleri,
b) Musiki eserleri sahipleri,
c) Güzel sanat eserleri sahipleri,
d) Sinema eserleri sahipleri,
e) İşlenme ve derleme eser sahipleri.

II - Bağlantılı hak sahipleri bakımından;
a)
İcracı sanatçılar,
b) Fonogram yapımcıları,
c) Radyo-televizyon kuruluşları,
d) Filmlerin ilk tespitini gerçekleştiren yapımcılar.

Yukarıda eser sahipleri ile bağlantılı hak sahipleri bakımından gösterilen her başlık, meslek birliği kurulabilecek birer alandır.

BİRLİKLERİN KURULMASI
MADDE 8 - (
Değişik: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.7) Birlik kurmak için, birliklerin yönetim, denetim, teknik-bilim ve haysiyet kurullarının asıl üye sayısının dört katı kadar eser sahibi veya icracı sanatçı gerçek kişi; aynı organların asıl üye sayısının iki katı kadar yapımcı veya radyo-televizyon kuruluşu gerçek veya tüzelkişi Bakanlığa başvurmak zorundadırlar.

Aynı alanda başka bir meslek birliği kurulabilmesi için, yukarıdaki fıkrada belirtilen kurucu üye sayısından az olmamak kaydıyla ve o alanda kurulmuş en fazla üyesi olan meslek birliğinin üye sayısının üçte biri kadar gerçek veya tüzelkişi Bakanlığa başvurmak zorundadırlar.

Meslek birliği kuruluş başvurularında, birliğin adı, merkezi, adresi, kurucuların ad ve soyadlarıyla doğum yerleri, doğum tarihleri, meslek veya sanatları, uyrukları, ikametgahları belirtilir. Tüzelkişiler için ise ticaret sicil kaydı ve vergi numarası, yayın kuruluşları için de Radyo-Televizyon Üst Kurulu kaydı istenir. Başvuruya ayrıca kurucuların nüfus cüzdanı örnekleri, birliğe asil üye olabilme niteliklerini taşıdıklarını gösteren imzalı beyanları ile kurucularınca imzalanmış birlik tüzüğünün beş Örneği eklenir. Başvuruda meslek birliğinin organlarının oluşmasına kadar görev yapacak geçici yönetim kurulu üyelerinin adı, soyadı ve ikametgahları ile yazışma ve tebligat almaya yetkili kişilerin adı, soyadı ve adresleri de belirtilir.

Kuruluş bildirisi ve eklerinde, birlik tüzüğü ve kurucuların hukuki durumlarında mevzuata aykırılık bulunmadığı takdirde Bakanlıkça faaliyet izni verilir. Birlikler, bu izin verilmeden herhangi bir faaliyette bulunamazlar.

Bakanlıkça, kuruluş bildirisi ve eklerinde, birlik tüzüğü ve kurucuların hukuki durumlarında mevzuata aykırılık veya noksanlık saptandığı takdirde bunların, tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde giderilmesi yazı ile istenir. Bu süre içinde noksanlıkları giderilmeyen birliklerin feshi için Bakanlıkça genel hükümlere göre dava açılır.

Yapılan başvurular ile ilgili sonuçlar birliklere yazı ile bildirilir.

BİRLİĞİN İLK GENEL KURUL TOPLANTISI
(l)MADDE 9 -
Geçici yönetim kurulu birlik organlarının oluşmasına kadar birliğin işlerini yürütür ve birliği temsil eder. Ayrıca üyelik niteliklerine ilişkin ölçütleri belirler.

Birlikler, Bakanlığa başvuru tarihinden ve en geç faaliyet izni verilmesinden itibaren altı ay içinde ilk genel kurul toplantılarını yapmak ve organlarını oluşturmak zorundadırlar. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde, birliğin feshi için Bakanlıkça genel hükümlere göre dava açılır.

(1)- 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.8 ile ikinci fıkranın birinci cümlesi yukarıdaki şekilde değiştirilmiştir.

İKİNCİ BÖLÜM BİRLİK ÜYELİĞİ

ÜYE OLMA HAKKI VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ
MADDE 10 -
Tüzükte öngörülen nitelikleri taşıyan herkes birliğe üye olabilir. Üyeler, Tüzüğün 13 üncü ve 14 üncü maddelerinde öngörülen kısıtlamalar dışında eşit haklara sahiptirler. Hiç kimse bir birliğe üye olmaya veya birlikte üye kalmaya zorlanamaz. Tüzelkişilerin üye olabilmeleri, Türk yasalarına göre kurulmuş olmaları koşuluna bağlıdır. Aynı alandaki her eser türü için bir tek meslek birliğine üye olunur. Eser sahipleri, icracı sanatçılar, ses taşıyıcısı yapımcıları ve radyo-televizyon kuruluşları (Ek ibare: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.9) "ile filmlerin ilk tespitini gerçekleştiren yapımcılar" yarattıkları, icra ettikleri veya yapımcılığını üstlendikleri eser çeşitleri bakımından farklı birliklere üye olabilirler.

Üyeler, genel kurulca belirlenen giriş ödentisini ve yıllık ödentiyi ödemekle yükümlüdürler.

ÜYELİK TÜRLERİ
MADDE 11 -
Birliklerde, asıl üyeler yanında yararlanan üyeler ve aday üyeler de bulunabilir.

ASIL ÜYE
MADDE 12 -
(Değişik: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.10) Birliğe asil üye olabilmek için aşağıdaki nitelikleri taşımak gerekir:
a) Eser sahibi veya bağlantılı hak sahibi gerçek veya tüzelkişi olmak,
b) Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmak,
c) Birliklerin koyacağı Ölçütlere uygun olmak,
d) Yapımcı veya yayın kuruluşları bakımından, en az altı aydan beri ticaret siciline kayıtlı olarak fiilen üretimde bulunmak.

YARARLANAN ÜYE
MADDE 13 -
Yararlanan üyeler aşağıda gösterilmiştir:
a) Eseri meydana getirmeyen ancak, miras ya da devren iktisap yoluyla veya doğrudan eserin mali haklarını kullanma yetkisine sahip olan kişiler,
b) Medeni haklarını kullanma ehliyetine sahip olmayanlar adına velileri ya da vasileri,
c) 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.11 ile yür. kld.

(Değişik fıkra: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.11) Yararlanan üyeler birlik organlarında görev alamazlar, oy kullanmamak koşuluyla genel kurula katılabilirler.

ADAY ÜYELER
(l)MADDE 14 -
12 nci maddenin (d) bendinde sayılanlar, aynı bentte belirtilen altı ay süreyle aday üye olabilirler, bu süre içinde genel kurulda oy kullanamaz ve yönetim organlarında görev alamazlar, yönetim kurulu kararı ile altı aydan sonra asıl üyeliğe geçebilirler.

(1) - 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.12 ile maddenin birinci cümlesinde geçen "(e) bendinde" ibaresi " (d) bendinde" olarak
değiştirilmiştir.

ÜYELİK BAŞVURUSU VE KABUL
MADDE 15 -
Üye olmak isteyen gerçek ve tüzelkişiler, üye olmak istedikleri birliğe yazılı olarak başvururlar. Kanunda, Tüzükte ve başvurulan birliğin tüzüğünde öngörülen nitelik ve ölçütleri taşıyanlar üyeliğe kabul edilirler. Başvurular yönetim kurulunca karara bağlanır ve başvuru tarihinden itibaren otuz gün içinde ilgiliye yaşıyla duyurulur.

Üyeliğe kabul edilenler asil, yararlanan ve aday üyeler için ayrı ayrı tutulan defterlere sıra numarasıyla yazılırlar.

ÜYELİK UYUŞMAZLIĞI
MADDE 16 -
Başvuranın hangi birliğe üye olabileceği konusunda birlikler arasında çıkacak uyuşmazlıklar, o alanda kurulmuş olan federasyonca karara bağlanır. Bu alanda federasyon kurulmamışsa uyuşmazlık Bakanlık kararıyla çözümlenir. Birliklerle üyeleri arasındaki üyelikle ilgili uyuşmazlıklar birlik genel kurulunda çözümlenir.

ÜYELİĞİN SONA ERMESİ VE İLİŞKİLERİN TASFİYESİ
MADDE 17 -
Üyelik, ölüm, tüzelkişiliğin sona ermesi, üyelikten çekilme veya üyelikten çıkarılmayla sona erer. Bu durumda, üyelik kaydı, yönetim kurulu kararıyla açıklaması da yapılarak defterden silinir.

Üyeliği sona erenler ile birliğin karşılıklı yükümlülükleri, yetki belgelerinin sonuncusunun süresinin bitiminden itibaren bir yıl süre ile devam eder.

ÜYELİKTEN ÇEKİLME
MADDE 18 -
Üyeler, yazılı başvuruyla birlik üyeliğinden çekilme isteğinde bulunabilirler. Üyelik, bu başvuruyla sona erer.

ÜYELİKTEN ÇIKARMA VE İTİRAZ
MADDE 19 -
Asıl, yararlanan ve aday üyeler aşağıdaki hallerde yönetim kurulunun önerisi ve haysiyet kurulu kararıyla üyelikten çıkarılırlar:
a) Kasıtlı eylem ve davranışlarıyla birliğin çalışmasına, amaçlarını gerçekleştirmesine engel olmak,
b) Yazılı uyarıya rağmen bir yıl süresince üyelik ödentisini vermemek,
c) Yetki belgesine aykırı davranışlarını, yazılı uyarıya rağmen sürdürmek,
d) Asıl üyeler yönünden özür bildirmeksizin arka arkaya üç genel kurul toplantısına katılmamak,

Çıkarılma kararı noter aracılığıyla yedi gün içinde ilgiliye bildirilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM BİRLİK ORGANLARI

BİRLİK ORGANLARI
MADDE 20 -
Birliklerin zorunlu organları şunlardır:
a) Genel kurul,
b) Yönetim kurulu,
c) Denetleme kurulu,
d) Teknik-bilim kurulu,
e) Haysiyet kurulu.

Birlikler, tüzüklerinde gösterilmek kaydıyla ihtiyari organlar da oluşturabilirler.

GENEL KURUL
MADDE 21 -
Genel kurul birliklerin asıl üyelerinden oluşur.

GENEL KURULUN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE 22 -
Genel kurulun görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir:
a) Yönetim kurulu, denetleme kurulu, teknik-bilim kurulu ve haysiyet kurulunun asıl ve yedek üyelerini seçmek,
b) Federasyona katılma kararı almak ve federasyon genel kuruluna katılacak temsilcileri seçmek,
c) Üyelik türüne ilişkin uyuşmazlıkları karara bağlamak,
d) Bütçe tasarısını görüşmek ve karara bağlamak,
e) Kurullarca gönderilen raporları incelemek ve karara bağlamak,
f) Yönetim kurulunun hesaplarını incelemek ve ibra etmek,
g) Merkez müdürlüğü ile şube açılmasına veya kapatılmasına karar vermek,
h) Taşınmaz mal alınması ve satılması, bunlar üzerinde ayni haklar tesis edilmesi için yönetim kuruluna yetki vermek,
ı) Birlik tüzüğündeki değişiklik önerileri ile yönerge önerilerini karara bağlamak,
j) (Değişik bent: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.13} Giriş ve yıllık Ödenti miktarı ile tahsil olunacak ücret ve tazminatlardan alınacak birlik payını belirlemek,
k) Birliğin aynı amaçlı uluslararası kuruluşlara katılmaları veya bunlarla işbirliği yapmaları konularında karar vermek,
l) Yönetim kurulunun genel kurulda incelenmesini önerdiği hususları görüşmek ve karara bağlamak,
m) Üyelik niteliklerine ilişkin ölçütleri belirlemek,
n) (Değişik bent: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.13) Eserlerin, icraların, tespitlerin veya yayınların izinsiz kullanımı ile ilgili tedbirleri saptamak.
o) Mevzuat ve birlik tüzüğüyle verilmiş diğer görevleri yapmak.

GENEL KURULUN TOPLANMASI
MADDE 23 -
Genel kurulun olağan toplantısı iki yılda bir, en geç Mart ayının sonuna kadar birlik tüzüğüyle belirlenmiş genel merkezin bulunduğu il merkezinde yapılır.

Genel kurulun toplantı çağrısı yönetim kurulunca yapılır. Genel kurul, yönetim kurulu veya denetleme kurulunun gerekli görmesi ya da birlik asıl üyelerinin beşte birinin yazılı isteği üzerine olağanüstü olarak toplanır.

Denetleme kurulu veya birlik asıl üyelerinin beşte birinin yazılı isteğine rağmen yönetim kurulu istek yazısının kendisine ulaştığı günden itibaren otuz gün içinde genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmazsa, denetleme kurulunun veya toplantı isteğinde bulunan üyelerin başvurusu üzerine Bakanlık, yönetim kurulu üye sayısı kadar asıl üyeyi genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmakla görevlendirir.

GENEL KURULUN TOPLANTIYA ÇAĞRILMASI
MADDE 24 -
Genel kurul toplantısı, genel kurul üyelerine; toplantının, çoğunluk sağlanamadığı takdirde yapılacak ikinci toplantının yerini, gününü, saatini gündemini ve toplantıya katılacak üyelerin adlarını belirten liste bir yazıyla duyurulur. Çağrı yazısının toplantı gününden en az otuz gün önce taahhütlü olarak postalanması veya üyelere imza karşılığında elden verilmesi gerekir.

Toplantı yeri, günü, saati ve gündemi toplantı gününden en az onbeş gün önce valiliğe ve Bakanlığa yazı ile bildirilir. Bu yazıya, toplantıya katılacak üyelerin listesi de eklenir. Bakanlık, toplantıda bir Hükümet komiseri bulundurur.

TOPLANTI YETER SAYISI VE YAPILIŞ USULÜ
MADDE 25 -
Genel kurul, üye tam sayısının yarısından bir fazlasıyla toplanır. İlk toplantıda yeter sayı sağlanamazsa ikinci toplantıda çoğunluk aranmaz. Ancak, ikinci toplantının yapılabilmesi için, katılan üye sayısının, yönetim, denetleme ve haysiyet kurulları asıl üye sayılarının toplamının iki katından az olmaması gerekir.
Kararlar mevcudun çoğunluğu ile alınır.

Genel kurul üyeleri, bir başka üyeye verdikleri noterden onaylı vekaletname ile oy kullanabilirler. Her üye ancak bir üyenin vekaletini alabilir. Yönetim ve denetleme kurulu üyeleri genel kurulda vekaletname ile temsil edilemez, yönetim ve denetleme kurulu üyeleri de başka bir üyeyi vekaleten temsil
edemezler.

Üyeler toplantıya, yönetim kurulunca düzenlenen genel kurul listesindeki adlarının karşısını imzalayarak girerler. Toplantı, yeter sayının sağlandığı bir tutanakla belirlendikten sonra, yönetim kurulu başkanı veya görevlendireceği bir yönetim kurulu üyesi tarafından açılır.

Hükümet komiserinin gelmemiş olması toplantının ertelenmesini gerektirmez. Açılıştan sonra toplantıyı yönetmek için bir başkan, gerekirse yeteri kadar başkan yardımcısı ve en az iki yazman seçilir. Toplantı, genel kurul başkanı veya başkanın görevlendirdiği yardımcısı tarafından yönetilir. Toplantı tutanakları yazmanlarca düzenlenir, toplantıyı yöneten başkan veya başkan yardımcısı ve yazmanlarca imzalanır ve yönetim kuruluna verilir. Genel kurul toplantısında yalnız gündemde yer alan konular görüşülür. Ancak, toplantıda hazır bulunan üyelerin en az onda birinin önerisi ve genel kurul kararıyla gündeme madde eklenebilir.

YÖNETİM KURULU
MADDE 26 -
Yönetim Kurulu, genel kurulca asıl üyeler arasından iki yıl için gizli oyla seçilen en az beş üyeden oluşur. Ayrıca üye sayısınca yedek üye seçilir.
Yönetim kurulu, seçimi izleyen üç gün içinde asıl üyeler arasından bir başkan, bir başkan yardımcısı ve bir sayman üye seçer.

Kurul, başkanın, yokluğunda yardımcısının çağrısıyla ayda en az bir kez toplanır.

YÖNETİM KURULU TOPLANTI VE KARAR YETER SAYISI
MADDE 27 -
Yönetim kurulu, en az üç üyeyle toplanır; kararlar üye tam sayısının salt çoğunluğuyla alınır. Mazeretsiz olarak üst üste üç toplantıya katılmayan üyenin yönetim kurulu üyeliği düşer.

YÖNETİM KURULUNUN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE 28 -
(Değişik: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.14) Yönetim kurulunun görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir:
a) Eser sahipleri ile bağlantılı hak sahiplerinin ortak çıkarlarını korumak, haklarının idaresi ve takibi için gerekli çalışmaları yapmak ve üyelerin haklarına tecavüz durumunda ilgili mercilere başvurmak,
b) Genel sekreter ile merkez ve şubelerde çalışacak personeli görevlendirmek, görevlerine son vermek, bunların özlük, ücret, sosyal hakları ve çalışma esasları ile diğer hususlara ilişkin usul ve esasları belirlemek,
c) Bütçeyi hazırlamak ve genel kurula sunmak,
d) Birlik tüzüğünde yapılacak değişiklik önerilerini hazırlamak ve genel kurula sunmak,
e) Birlikçe tahsil olunacak tazminat ve telif ücretlerinden kesilecek birlik payına ve kullanım tarzlarına ilişkin tarifeleri yapmak ve genel kurula sunmak,
f) Bir eser, icra, tespit ve yayın üzerinde birden fazla hak sahipliği olduğu durumlarda anlaşmazlık halinde ücret dağıtımına ilişkin paylaşım yönergesini düzenlemek ve genel kurula sunmak,
g) Asıl üyelik, yararlanan üyelik ve aday üyelik başvurularını karara bağlamak,
h) Merkezin ve şubelerin çalışma ve işleyişi ile hak izlemeye ilişkin yönergeleri hazırlamak ve genel kurula sunmak,
i) Birliğin izleyeceği haklar için gerekli olan sözleşme tipleriyle, eser, icra, tespit veya yayın sahiplerine yardımcı olmak üzere onların ilgililerle yapacakları sözleşme tiplerini hazırlamak,
j) Genel kurul kararlarının ve denetleme kurulu raporlarının birer örneğini, kurula verilmesini izleyen üç gün içinde Bakanlığa göndermek,
k) Kuruluş amaçları ile ilgili konularda Bakanlıkla işbirliği yapmak, birliklerince gerçekleştirilecek etkinlikleri Bakanlığa bildirmek,
l) Kanunun 81 inci maddesi gereğince kurulacak komisyonda görev alacak birlik temsilcilerini tespit etmek,
m) Üyelerin haklarının tecavüze uğraması halinde Kanunun 75 inci maddesinde öngörülen şikayet yetkisini kullanmak,
n) Mevzuat ve birlik tüzüğüyle verilen diğer işleri yapmak.

BİRLİĞİN TEMSİLİ
MADDE 29 -
Birlikler yönetim kurulu başkanı tarafından temsil edilir.


Temsil yetkisi, gerektiğinde yönetim kurulu kararıyla üyelerden bir veya birkaçına devredilebilir.

Hakların izlenmesinde, birliğin kamu kurum ve kuruluşlarıyla ve üçüncü kişilerle ilişkilerinde genel sekretere ve şubelerin en yüksek görevlisine, yönetim kurulu kararıyla imza yetkisi verilebilir.

DENETLEME KURULU
MADDE 30 -
Denetleme kurulu, genel kurulca, asıl üyeler arasından iki yıl için gizli oyla seçilen en az üç üyeden oluşur. Ayrıca asıl üye sayısınca yedek üye seçilir. Denetleme kurulu, seçimi izleyen üç gün içinde asıl üyeler arasından bir başkan seçer.

DENETLEME KURULUNUN GÖREVLERİ
MADDE 31 -
Denetleme kurulu, yönetim kurulunun hesap ve işlemlerini, birlik tüzüğünde belirtilen esas ve usullere göre altı ayı geçmeyen aralıklarla denetler, sonuçlarını düzenleyeceği raporlarla yönetim kuruluna, iki yıllık raporlarla da genel kurula sunar. Denetleme kurulu, raporlarının bir örneğini de Bakanlığa gönderir.

TEKNİK-BİLİM KURULU
MADDE 32 -
Teknik-bilim kurulu, genel kurulca asıl üyeler arasından iki yıl için gizli oyla seçilen en az üç üyeden oluşur. Ayrıca asıl üye sayısınca yedek üye seçilir. Teknik-bilim kurulu, seçimi izleyen üç gün içinde asıl üyeleri arasından bir başkan seçer.

TEKNİK-BİLİM KURULUNUN GÖREVLERİ
MADDE 33 -
Teknik-bilim kurulu, meslek birliğinin uzmanlık alanına giren konularda inceleme ve araştırmalar yapmak, ilgili kurullara önerilerde bulunmak, yönetim kurulunca incelenmesi istenen konularda raporlar düzenlemek, bunların bir örneğini yönetim kuruluna, bir örneğini de denetleme kuruluna vermek ve birlik tüzüğünde belirtilen diğer işleri yapmakla görevlidir.

Kurul başkanınca veya kurulca gerekli görülürse konuyla ilgili kurum ve kuruluşların temsilcileri veya kişiler bilgi ve görüşleri alınmak üzere kurul toplantılarına çağrılabilirler.

HAYSİYET KURULU
MADDE 34 -
Haysiyet kurulu, genel kurulca asıl üyeler arasından iki yıl için gizli oyla seçilen en az üç üyeden oluşur. Ayrıca asıl üye sayısınca yedek üye seçilir. Kurul, seçimi izleyen üç gün içinde asıl üyeler arasından bir başkan seçer.

HAYSİYET KURULUNUN GÖREVLERİ
MADDE 35 -
Haysiyet kurulu, disiplin yönergesini uygulamakla görevlidir. Disiplin yönergesi haysiyet kurulunca hazırlanır, yönetim kurulunca incelenir ve genel kurulca kabul edilir.

Bu tüzükte Öngörülen hallerde üyelikten çıkarma cezası ile disiplin yönergesinde öngörülen diğer disiplin cezaları haysiyet kurulunca verilir.

Birlik haysiyet kurullarının kararlarına karşı yedi gün içinde federasyon haysiyet kurullarına itiraz edilebilir.

İtiraz olunmayan haysiyet kurulu kararlarına karşı yargı yolu açıktır.

BİRLİK ORGANLARINA SEÇİLENLERİN BİLDİRİLMESİ
MADDE 36 -
Birliğin organlarına seçilen asıl ve yedek üyelerin ad ve soyadları, baba adları, doğum yerleri, doğum tarihleri, meslek ve ikametgahları, seçimleri izleyen yedi gün içinde, yönetim kurulu başkanınca Bakanlığa ve valiliğe, valilikçe de İçişleri Bakanlığına yazıyla bildirilir.

ŞUBELER VE MERKEZ MÜDÜRLÜĞÜ
MADDE 37 -
Birlikler ihtiyaç doğrultusunda yönetim kurulunun önerisi ve genel kurulun kararıyla şube açabilirler. Şubeler kendi bölgelerindeki üyelerle birlik merkezi arasındaki bağlantıyı sağlarlar.

Şubelerde çalıştırılacak personel birlik personeli statüsündedir.

Birlikler, ayrıca genel sekretere bağlı bir merkez müdürlüğü kurabilirler. Merkez müdürlüğü, yönetim kurulunun önerisi ve genel kurulun kararıyla kurulur. Burada çalıştırılacak personelin sayısı ve ücretleri genel kurul kararıyla belirlenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

MALİ HÜKÜMLER
HESAP DÖNEMİ
MADDE 38 -
Birliklerin hesap dönemi, Ocak ayının birinci gününden başlamak üzere bir takvim yılıdır.

BİRLİKLERİN GELİRLERİ
MADDE 39 -
Birlik gelirleri aşağıda gösterilmiştir.
a) Üyelerden alınacak giriş ödentileri ve yıllık ödentiler.
b) (Değişik bent: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.15) Mali hakların tahsilinden elde edilen gelirlerden kesilecek birlik payları,
c) Yayın gelirleri,
d) (Değişik bent: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.15) Birlikçe tahsil olunacak tazminat bedellerinden kesilecek birlik payları.
e) Bağışlardan ve ölüme bağlı tasarruflardan elde edilen gelirler,
f) Faiz, Hazine bonosu ve Devlet tahvili gelirleri,
g) Diğer gelirler.

YETKİ BELGESİ
MADDE 40 -
(Değişik fıkra: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.16) Üyelerin yetki belgesinde belirttiği eserlerine, icralarına, tespitlerine ilişkin mali haklarının takibi ile ücretlerinin tahsili ve dağıtımı birlik tarafından yapılır.

Bunun için üyeler, Kanunun 20 nci maddesi uyarınca Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikle belirlenen genel esaslara uygun bir yetki belgesini birliğe verirler. Bu yetki belgesinde üyelerin mali haklarının adli makamlar ve icra müdürlüklerinde takibi ve hukuki gereklerin yerine getirilmesine ilişkin açık yetki verilir.

SÖZLEŞMELERDE GÖZÖNÜNDE BULUNDURULACAK ÖLÇÜTLER
MADDE 40A - (
Ek: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.17) Birlikler, aldıkları yetki belgesi çerçevesinde eserlerin, icraların, tespitlerin ve yayınların kullanımına ve tarifelere ilişkin sözleşmeleri yaparken:

a) Eserlerin topluma yaygın bir şekilde iletiminde devamlılık sağlanması,
b) Ulusal ve uluslararası uygulamalar dikkate alınarak, eserlerin yayınlarda kullanımı karşılığı Ödenecek ücretlerin makul seviyede belirlenmesi,
c) Rekabeti bozucu şartların oluşturulmaması,
d) Yayın kuruluşunun yayın alanı (ulusal, bölgesel, yerel) ve izleyici/dinleyici sayısı,
e) Eserlerin kullanım sıklığı,
f) Pazar oranı,
g) Kullanılan her eser başına bir ücret,
h) Sabit ücret,
ı) Saniye veya dakika bazında birim ücret, gibi ölçütleri gözönünde bulundururlar.

Yukarıdaki ölçütler esas alınarak kullanıcılar ile ilgili alan meslek birlikleri arasında yapılacak sözleşmelerde, ödemelerin yapılacağı yer ile meslek birlikleri arasındaki paylaşım esas ve usulleri gösterilir.

UYUŞMAZLIKLARIN ÇÖZÜMÜ
MADDE 40B -
(Ek: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.17) Meslek birlikleri ile yayın kuruluşları arasında yapılan sözleşmelerde, taraflar arasında sözleşmenin uygulanmasından doğabilecek uyuşmazlıkların tahkim yoluyla veya oluşturulacak uzlaştırma kurulu aracılığıyla çözümlenmesi öngörülebilir.

DAĞITIM
MADDE 41 -
(Değişik: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.18) Birlikçe tahsil olunan ücretler, birlik payı düşüldükten sonra yılda dört kez, tazminat bedelleri ise, tahsil giderleri ile birlik payı düşüldükten sonra tahsilini izleyen onbeş gün içinde hak sahiplerine Ödenir.

Ücret ve tazminat bedellerinin dağıtımına ilişkin ödeme planları üçer aylık dönemler halinde Bakanlığa bildirilir.

KURUL ÜYELERİNE VE GÖREVLİLERE YAPILACAK ÖDEMELER
MADDE 42 -
Yönetim, denetleme, teknik-bilim ve haysiyet kurullarına katılan üyelere, her toplantı günü için, toplantıların sonunda düzenlenecek tutanak esas alınarak huzur hakkı, merkez dışından gelen üyelere ayrıca yolluk ve gündelik verilir.

Huzur hakkı, yolluk ve gündeliklerin miktarı genel kurul kararıyla belirlenir.

BEŞİNCİ BÖLÜM
BİRLİK TÜZELKİŞİLİĞİNİN SONA ERMESİ
GENEL KURUL KARARIYLA FESİH

MADDE 43 - Birlik genel kurulu, katılan üye sayısının üçte ikisinin oyu ile birliğin feshine karar verebilir. Fesih kararı, genel kurul divan başkanı tarafından beş gün içinde valiliğe, Kültür ve İçişleri Bakanlıklarına bildirilir.

MAHKEME KARARIYLA FESİH
MADDE 44 -
Birliklerce;
a) Bakanlığın 8 inci madde gereğince yapılan yazılı istemine rağmen kuruluş bildirisi ve eklerindeki Kanuna aykırılık ve noksanlıklar otuz gün içinde giderilmezse,
b) (Değişik bent: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.19) 9 uncu madde gereğince faaliyet izninin verildiği tarihten itibaren altı ay içinde ilk genel kurul toplantısı yapılmaz ve organları oluşturulmazsa, Bakanlıkça, birliğin feshi için birlik merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde genel hükümlere göre dava açılır.

KENDİLİĞİNDEN DAĞILMIŞ SAYILMA
MADDE 45 -
Acze düşen veya Tüzüğün 25 inci maddesinde öngörülen yeter sayının sağlanamaması nedeniyle üst üste iki olağan genel kurul toplantısını yapmayan birlikler, kendiliğinden dağılmış sayılırlar. Durum, valilikçe Kültür  ve İçişleri Bakanlıklarına bildirilir.

TASFİYE
MADDE 46 -
Tüzelkişiliği sona eren birliğin mal varlığı derneklerin tasfiyesindeki usullere göre tasfiye olunur. Tüzüğünde aksine hüküm yoksa veya genel kurulca aksine karar verilmemişse, kalan mallar, amacı birliğin amacına uygun kamu kurumuna verilir.

ALTINCI BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

DEFTER VE KAYITLAR
MADDE 47 -
Birlikler, aşağıda gösterilen defterleri tutmak zorundadırlar:
a) Asıl üye defteri,
b) Yararlanan üye defteri,
c) Aday üye defteri,
d) Yönetim kurulu karar defteri,
e) Gelen ve giden evrak defterleri,
f) Gelir ve gider defteri,
g) Bütçe, kesin hesap ve bilanço defteri,
h) Demirbaş defteri,

Birlik çalışma ve hizmetlerinin gerektirdiği başka defter ve kayıtların tutulmasına yönetim kurulunca karar verilebilir.

Defterlerin sıra numarası taşıması ve noterce onaylanması zorunludur.

ESERLERİN, İCRALARIN VEYA TESPİTLERİN BİR ÖRNEĞİNİN BİRLİĞE VERİLMESİ
MADDE 48 -
(Değişik madde başlığı ve fıkra: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.20} Birliğe üye olanlar, hakların idaresini verdikleri eser, icra veya tespitlerin bir örneğini, çoğaltılmayanların maket, resim veya fotoğraflarını ya da diğer fiziki ortamlara yüklenmiş biçimlerini, birlikçe hazırlanan bildirime bağlı olarak tesis edilecek arşiv için birliğe vermek zorundadır.

Birlikler oluşturacakları arşiv için kendi alanlarında faaliyet gösteren kamu tüzelkişileri ve özel hukuk tüzelkişileri ile işbirliği yapabilir.
 

ÜÇÜNCÜ KISIM

MESLEK BİRLİKLERİ FEDERASYONLARI
BİRİNCİ BÖLÜM FEDERASYONLARIN KURULMASI
FEDERASYONLARIN KURULMASI

(l)MADDE 49 - Aynı alanda faaliyet gösteren en az iki meslek birliği tarafından, Bakanlıkça hazırlanan ve Bakanlar Kurulunca onaylanan tip statüye uygun olarak meslek birlikleri federasyonları kurulabilir.

Aynı alanda birden fazla federasyon kurulamaz.

(1) - 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.21 ile birinci fıkrada geçen "en az üç" ibaresi "en az iki" olarak değiştirilmiştir.

KURULUŞ BAŞVURUSU
MADDE 50 -
Federasyonların kurulmasıyla ilgili başvuru, genel kurulları kararıyla katılan birliklerin yönetim kurulu başkanlarınca yapılır.

Kuruluş başvurusu; federasyonun adı, merkezi, adresi, kurucu birliklerin, adları belirtilmek, yönetim kurulu başkanlarınca imzalanmak, yönetim kurulu başkanı olduklarını belirten ve birliklerce düzenlenmiş olan belgeler ile federasyon tüzüğünden beş tanesi eklenmek suretiyle Bakanlığa yapılır.

Bakanlıkça, kuruluş bildirisi ve eklerinde, tüzük ve kurucuların hukuki durumlarında mevzuata aykırılık veya noksanlık saptandığı takdirde, bunların tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde giderilmesi yazı ile istenir. Bu süre içinde noksanlıkları giderilmeyen federasyonun feshi için Bakanlıkça genel hükümlere göre dava açılır.
(Ek fıkra: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.22) Yapılan başvurular ile ilgili sonuçlar federasyonlara yazı ile bildirilir.

ÜYE OLMA HAKKI VE SERBESTİSİ
MADDE 51
- Bu Tüzük hükümlerine göre kurulan birlikler aynı alanda kurulmuş olan federasyona üye olma hakkına sahiptir.

ÜYELİK BAŞVURUSU
MADDE 52 -
Kurulmuş olan federasyonlara üye olmak isteyen aynı alanda kurulmuş olan birlikler genel kurullarının üye olma konusundaki kararları üzerine, federasyona başvururlar. Üyelik başvuruları federasyon yönetim kurulunca karara bağlanır ve başvuru tarihinden itibaren 30 gün içinde birliğe duyurulur.
Birlik ile federasyon arasında üyelikle ilgili olarak çıkan uyuşmazlıklar Bakanlıkça çözümlenir.

ÜYELİKTEN ÇEKİLME
MADDE 53 -
Üye olan birlikler, kendi genel kurul kararları üzerine çekilme isteğinde bulunabilirler. Üyelik bu başvuruyla sona erer. Ancak karşılıklı yükümlülükler bir yıl süre ile devam eder.

İKİNCİ BÖLÜM FEDERASYONUN ORGANLARI
FEDERASYON ORGANLARI
MADDE 54 -
Federasyonun zorunlu organları aşağıda gösterilmiştir:
a) Genel kurul,
b) Yönetim kurulu,
c) Denetleme kurulu,
d) Teknik-bilim kurulu,
e) Haysiyet kurulu.
Federasyonlar, tüzüklerinde gösterilmek kaydıyla ihtiyari organlar oluşturabilirler.

GENEL KURUL
MADDE 55 -
Genel kurulda her birlik üye sayısına göre temsil edilir. Her birlik on üye için bir üyesini federasyonun genel kuruluna temsilci olarak seçer.

GENEL KURULUN GÖREVLERİ
MADDE 56 -
Genel kurulun görevleri aşağıda gösterilmiştir:
a) Yönetim kurulu, denetleme kurulu, teknik-bilim kurulu ve haysiyet kurulunun asıl ve yedek üyelerini seçmek,
b) Bütçe tasarısını görüşerek karara bağlamak,
c) Kurullarca gönderilen raporları incelemek ve karara bağlamak,
d) Yönetim kurulunun hesaplarını incelemek, yönetim ve denetleme kurullarını ibra etmek,
e) Taşınmaz mal alınması ve satılması, bunlar üzerinde aynı haklar tesis edilmesi için yönetim kuruluna yetki vermek,
f) Federasyon tüzüğündeki değişiklik Önerileri ile yönerge önerilerini incelemek ve karara bağlamak,
g) Federasyonun aynı amaçlı uluslararası kuruluşlara katılmaları veya bunlarla işbirliği yapmaları konularında karar vermek,
h) Yönetim kurulunun genel kurulda incelenmesini önerdiği hususları görüşmek ve karara bağlamak,
ı) Mevzuat ve federasyon tüzüğüyle verilmiş diğer görevleri yapmak.

GENEL KURULUNUN TOPLANMASI
MADDE 57 -
Genel kurul olağan olarak iki yılda bir Mayıs ayının ilk haftası, çoğunluk sağlanamazsa en geç son haftası içinde federasyon merkezinin bulunduğu il merkezinde toplanır.

Genel kurulun toplanma çağrısı yönetim kurulunca yapılır.

Genel kurul, yönetim kurulu veya denetleme kurulunun gerekli görmesi veya genel kurul üyelerinin beşte birinin yazılı isteği üzerine olağanüstü olarak toplanır.

Denetleme kurulu veya genel kurul üyelerinin beşte birinin yazılı isteğine rağmen, yönetim kurulu istek yazısının kendisine ulaştığı günden itibaren otuz gün içinde genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmazsa, denetleme kurulunun veya toplantı isteğinde bulunan üyelerin başvurusu üzerine, Bakanlık, yönetim kurulu üye sayısı kadar üyeyi, genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmakla görevlendirir,

YÖNETİM KURULU
MADDE 58 -
Yönetim kurulu genel kurulca asıl üyeler arasından iki yıl için gizli oyla seçilen en az beş üyeden oluşur. Ayrıca asıl üye sayısınca yedek üye seçilir.
Yönetim kurulu, seçimi izleyen üç gün içinde asıl üyeleri arasından bir başkan, bir başkan yardımcısı ve bir sayman üye seçer.

Kurul, başkanın, yokluğunda yardımcısının çağrısıyla ayda en az bir kez toplanır.

YÖNETİM KURULU TOPLANTI VE KARAR YETER SAYISI
MADDE 59 -
Yönetim kurulu, en az üç üye ile toplanır, kararlar üye tam sayısının salt çoğunluğuyla alınır.

Mazeretsiz olarak üst üste üç toplantıya katılmayan üyenin yönetim kurulu üyeliği düşer.

YÖNETİM KURULUNUN GÖREV VE YETKİLERİ
 (l)MADDE 60 -
Yönetim kurulunun görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir:
a) Fikir ve sanat eserleri sahipleriyle bağlantılı hak sahiplerinin haklarının korunmasına yönelik çalışmaları yapmak,
b) Genel sekreter ile diğer personeli görevlendirmek, görevlerine son vermek, bunların Özlük, ücret, sosyal hakları ve çalışma vb. hususlara ilişkin usul ve esasları belirlemek,
c) Bütçeyi hazırlamak ve genel kurula sunmak,
d) Federasyon tüzüğündeki değişiklik önerileri ile federasyonun çalışma ve işleyişi için gerekli yönergeleri hazırlamak ve genel kurula sunmak,
e) Genel kurul kararlarının ve denetleme kurulu raporlarının birer Örneğini, kurula verilmesinden sonraki üç gün içinde Bakanlığa göndermek,
f) Birliklerin ortaklaşa çalışma yapmaları gereken hususları saptamak,
g) Birlikler arasında çıkacak uyuşmazlıkları ve görüş ayrılıklarını gidermeye çalışmak,
h) Kuruluş amaçlarıyla ilgili konularda araştırmalar yapmak, sorunların çözüme kavuşturulması için gerekli çalışmalarda bulunmak ve bu konularda Bakanlıkla işbirliği yapmak,
ı) Mevzuat ve federasyon tüzüğüyle verilen diğer görevleri yapmak.

(1) - 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.2 ile, madde metninde geçen "komşu hak" ibaresi "bağlantılı hak" olarak değiştirilmiştir.

FEDERASYONUN TEMSİLİ
MADDE 61 -
Federasyonlar yönetim kurulu başkanı tarafından temsil edilir.

Temsil yetkisi, gerektiğinde yönetim kurulu kararıyla üyelerden bir veya birkaçına devredilebilir.
Federasyonun kamu kurum ve kuruluşlarıyla ve üçüncü kişilerle ilişkilerinde genel sekretere ve şubelerin en yüksek görevlisine, yönetim kurulu kararıyla imza yetkisi verilebilir.

DENETLEME KURULU
MADDE 62 -
Denetleme kurulu, genel kurulca asıl üyeler arasından iki yıl için gizli oyla seçilen en az üç üyeden oluşur. Ayrıca asıl üye sayısınca yedek üye seçilir. Denetleme kurulu seçimi izleyen üç gün içinde asıl üyeleri arasından bir başkan seçer.

DENETLEME KURULUNUN GÖREVLERİ
MADDE 63 -
Denetleme kurulu, yönetim kurulunun hesap ve işlemlerini federasyon tüzüğünde belirtilen esas ve usullere göre, altı ayı geçmeyen aralıklarla denetler, sonuçlarını düzenleyeceği raporlarla yönetim kuruluna, iki yıllık raporlarla da genel kurula sunar. Denetleme kurulu, raporların bir örneğini de Bakanlığa gönderir.

TEKNİK-BİLİM KURULU
MADDE 64 -
Teknik-bilim kurulu, genel kurulca asıl üyeler arasından iki yıl için gizli oyla seçilen en az üç üyeden oluşur. Ayrıca asıl üye sayısınca yedek üye seçilir.
Teknik-bilim kurulu, seçimi izleyen üç gün içinde asıl üyeleri arasından bir başkan seçer.

TEKNİK BİLİM KURULUNUN GÖREVLERİ
MADDE 65 -
Teknik-bilim kurulu, federasyonun uzmanlık alanına giren konularda araştırma, inceleme yapmak, ilgili kuruluşlara önerilerde bulunmak, yönetim kurulunca incelenmesi istenen konularda raporlar düzenlemek, bunların bir örneğini yönetim kuruluna, bir örneğini de denetleme kuruluna vermek ve federasyon tüzüğünde belirlenen diğer işleri yapmakla görevlidir. Kurulun başkanınca veya kurulca gerekli görülürse konuyla ilgili kurum ve kuruluşların temsilcileri veya kişiler bilgi ve görüşleri alınmak üzere kurul toplantılarına çağrılabilirler.

HAYSİYET KURULU
MADDE 66 -
Haysiyet kurulu, genel kurulca asıl üyeler arasından iki yıl için gizli oyla seçilen en az üç üyeden oluşur. Ayrıca asıl üye sayısınca yedek üye seçilir. Kurul, seçimi izleyen üç gün içinde asıl üyeleri arasından bir başkan seçer.

HAYSİYET KURULUNUN GÖREVLERİ
MADDE 67 -
Haysiyet kurulu, disiplin yönergesini uygulamakla görevlidir. Disiplin yönergesi haysiyet kurulunca hazırlanır, yönetim kurulunca incelenir ve genel kurulca kabul edilir.

Haysiyet kurulu, birliklerin haysiyet kurulları kararlarına karşı birlik üyelerince yapılacak itirazları karara bağlar. Bu kararlara karşı yargı yolu açıktır.

MERKEZ MÜDÜRLÜĞÜ
MADDE 68 -
Federasyonlar yönetim kurulunun önerisi ve genel kurul kararıyla genel sekretere bağlı bir merkez müdürlüğü kurabilirler. Burada çalıştırılacak personelin sayısı ve ücretleri, genel kurul kararıyla belirlenir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM FEDERASYONUN GELİRLERİ

FEDERASYONUN GELİRLERİ
MADDE 69 -
Federasyonun gelirleri aşağıda gösterilmiştir:
a) Birliklerin hesap dönemi gelirlerinin yüzde onunu geçmemek üzere federasyon genel kurulunca belirlenecek federasyon giderlerine katılma payı,
b) Bağışlar,
c) Faiz, Hazine bonosu, Devlet tahvil gelirleri,
d) Diğer gelirler.

DEFTER VE KAYITLAR
MADDE 70 -
Federasyon aşağıda gösterilen defterleri tutmak zorundadır.
a) Federasyon temsilcileri defteri,
b) Yönetim kurulu karar defteri,
c) Gelen ve giden evrak defteri,
d) Gelir ve gider defteri,
e) Bütçe, kesin hesap ve bilanço defteri,
f) Demirbaş defteri.

Federasyonun çalışma ve hizmetlerinin gerektirdiği başka defter ve kayıtların tutulmasına yönetim kurulunca karar verilebilir.
Defterlerin sıra numarası taşıması ve noterce onaylanması zorunludur.

UYGULANACAK DİĞER HÜKÜMLER
MADDE 71 -
Tüzüğün 9, 25, 27, 36, 38, 42, 43, 44, 45 ve 46 ncı maddeleri federasyonlar hakkında da uygulanır.
 

DÖRDÜNCÜ KISIM

ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER
DENETİM
MADDE 72 -
(Değişik: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.23) Birlikler ve federasyonlar idari ve mali yönden Bakanlığın denetimine tabidir.
Birlik ve federasyonların yönetim yerleri, şubeleri ve her çeşit eklentileri, defterleri, hesap ve işlemleri Bakanlık tarafından her zaman denetlenebilir.

Denetleme sırasında, denetim yapmakla görevlendirilenler tarafından istenecek her türlü defter, belge ve yazıların, birlik veya federasyon yetkilileri tarafından gösterilmesi veya verilmesi, kasa veya veznenin kontrol ettirilmesi, yönetim yerleri, şubeler ve eklentilerine girme isteminin yerine getirilmesi zorunludur.

İşlemlerde usulsüzlük görülmesi, sahtecilik veya inancı kötüye kullanma suçlarının işlendiğinin tespiti halinde ilgililer hakkında Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur.

Yapılan denetimin sonucu Bakanlık tarafından birliklere ve federasyonlara yazı ile bildirilir.

Birlikler ve federasyonların genel kurul toplantılarında Bakanlık bir temsilcisini gözlemci olarak görevlendirebilir.

YÖNERGELER
MADDE 73 -
Tüzükte öngörülen yönergeler, birlik ve federasyon organlarının oluşmasından itibaren altı ay içinde hazırlanır.

İLK HESAP DÖNEMİ
MADDE 74 -
Birlikler ve federasyonların ilk hesap dönemi, birlik ve federasyonların kurulduğu günden başlar, yıl sonunda sona erer.

DİĞER MEVZUATIN UYGULANMASI
MADDE 75 -
Tüzükte, birlikler ve federasyonların çalışmalarıyla ilgili hususlarda hüküm bulunmayan hallerde, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ile Dernekler Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.

KALDIRILAN HÜKÜMLER
MADDE 76 -
28.03.1986 tarihli ve 86/10534 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulmuş olan Fikir ve Sanat Eseri Sahipleri Meslek Birlikleri ve Federasyonu Tüzüğü yürürlükten kaldırılmıştır.

GEÇİCİ MADDE l - Bu Tüzüğün yürürlüğe girmesinden önce kurulmuş olan meslek birlikleri, tip statülerin yayımından itibaren bir yıl içinde Bakanlığın gözetiminde, Kanunun ve Tüzüğün ilgili hükümleri ve tip statü ilkeleri doğrultusunda yeni meslek birliklerine dönüştürülürler. Bu süre içinde yapacakları genel kurul toplantısı ile yeni organlarını oluştururlar.

Birinci fıkra hükümlerine uymayan meslek birlikleri birinci yılın sonunda kendiliğinden dağılmış sayılır.

GEÇİCİ MADDE 2 - (Ek: 13.08.2002 - 2002/4683 s. Kararname m.24) Bu Tüzüğün yayımından önce kurulmuş olan meslek birlikleri tüzüklerini, bu Tüzüğün yayımından sonra yürürlüğe girecek tip statüye altı ay içinde uygun hale getirmek zorundadırlar.

Altı ay içinde bu hükümlere uymayan meslek birlikleri hakkında 44 üncü madde hükümleri uygulanır.

YÜRÜRLÜK
MADDE 77
- 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 42 nci maddesine dayanılarak hazırlanan ve Danıştayca incelenmiş olan bu Tüzük hükümleri, Resmi Gazete'de yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

YÜRÜTME
MADDE 78 -
Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

EK/A: 10.03.1999 - 99/12574 S. KARARNAMEDE DEĞİŞİKLİK YAPAN KARARNAMELER
 

 

Karar S./

Karar T.

 

Açıklamalar

Yürürlük

Tarihi

2002/4683

13.08.2002

 

 

24.09.2002

EK/B: YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN YA DA DEĞİŞTİRİLEN HÜKÜMLERİN ÖNCEKİ BİÇİMLERİ

1}
Karar S.: 2002/4683      Karar T.: 13.08.2002
Değişen Madde No.: 1,2,4,5,7,8,9,10,12,13,14, 22,28,39,40,41,44,48,49,50, 60,72.

Madde 2 - Bu Tüzükte geçen:
a) Bakanlık: Kültür Bakanlığı,
b) Federasyon: Kanun ve Tüzük hükümlerine göre kurulan fikir ve sanat eseri sahipleri ile komşu hak sahipleri birlikleri üst kuruluşları,
c) Meslek birlikleri (Birlik): Fikir ve sanat eseri sahipleri ile komşu hak sahiplerinin ortak çıkarlarını korumak, alınacak tazminat ve telif ücretlerinin tahsili ile hak sahiplerine dağıtımını yapmak üzere, Kanun ve Tüzük hükümlerine göre kurulan birlikler.
d) Kanun: 05.12.1951 tarihli ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu,
e) Tüzük: Fikir ve Sanat Eseri Sahipleri ile Komşu Hak Sahipleri Meslek Birlikleri ve Federasyonları Hakkındaki bu Tüzük.
f) Eser Sahibi: Fikir ve sanat eserlerini meydana getiren.
g) Komşu hak sahibi: Eser sahibinin haklarına, Kanunun 80 inci maddesinde tanımlanan komşu hakları olanlar.
anlamında kullanılmıştır .

Madde 4 , son fıkra - Türk uyruklu eser sahipleri ile bağlantılı hak sahiplerinin mali hakları, Ülke içinde Tüzük gereğince kurulan birlikler dışında, başka birlik, dernek vb . kuruluşlar tarafından takip edilemez .

Eserlerin İzlenmesi
Madde 5 -
Birlikler, üyelerine ait fikir ve sanat eserleri nüshalarının kullanılmasını izlemek ve izinsiz kullananlar için gerekli girişimlerde bulunmakla yükümlüdürler .

Madde 7 - Birlikler, eser sahipleri ile komşu hak sahiplerinin ortak çıkarlarını korumak, haklarının izlenmesini, alınacak tazminat ve telif ücretlerinin tahsili ile hak sahiplerine dağıtımını sağlamak amacıyla kurulurlar .

Birlik alanları aşağıda gösterilmiştir :
I - Fikir ve sanat eserleri sahipleri :
a)
İlim ve edebiyat eserleri sahipleri,
b) Musiki eserleri sahipleri,
c) Güzel sanat eserleri sahipleri,
d) Sinema eserleri sahipleri,
e) İşlenme eser sahipleri.

II - Komşu hak sahipleri :
a)
İcracı sanatçılar:
b) Ses taşıyıcısı yapımcıları,
c) Radyo-televizyon kuruluşları .

Yukarıda gösterilen eser sahipleri ve komşu hak sahiplerine ilişkin her alt başlık birer alandır. Aynı alanda birden fazla birlik kurulabilir.

Madde 8 - Bu Tüzük hükümlerine göre yönetim, denetim, teknik-bilim ve haysiyet kurulları asıl üye sayısının en az iki katı kadar, üye olma niteliklerini taşıyan kişiler birlik kurmak üzere Bakanlığa başvururlar.

Bu başvuruda, birliğin adı, merkezi, adresi, kurucuların ad ve soyadlarıyla doğum yerleri ve doğum tarihleri, meslek veya sanatları, uyrukları, ikametgahları belirtilir. Başvuruya ayrıca kurucuların nüfus cüzdanı örnekleri, birliğe asıl üye olabilme niteliklerini taşıdıklarını gösteren imzalı beyanları ile kurucularca imzalanmış birlik tüzüğünün beş örneği eklenir .

Başvuruda geçici yönetim kurulu üyelerinin adı, soyadı ve ikametgahları ile yapılacak yazışma ve tebligat almaya yetkili kişilerin adı, soyadı ve adresleri de belirtilir.
Bakanlıkça, kuruluş bildirisi ve eklerinde, birlik tüzüğü ve kurucuların hukuki durumlarında mevzuata aykırılık veya noksanlık saptandığı takdirde, bunların tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde giderilmesi yazı ile istenir. Bu süre içinde noksanlıkları giderilmeyen birliklerin feshi için Bakanlıkça genel hükümlere göre dava açılır.

Madde 9, ikinci fıkra, birinci cümle - Birlikler, Bakanlığa başvuru tarihinden itibaren altı ay içinde ilk genel kurul toplantılarını yapmak ve organlarını oluşturmak zorundadırlar .

Madde 12 - Birliğe asıl üye olabilmek için aşağıdaki nitelikleri taşımak gerekir:
a) Türk vatandaşı olmak, tüzelkişiler için Türk yasalarına göre kurulmuş olmak,
b) Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmak,
c) Fikir ve Sanat Eserleri Kanununda öngörülen anlamda eser sahibi veya komşu hak sahibi olmak,
d) Birliklerin koyacağı ölçütlere uygun olmak,
e) Yapımcı ve yayın kuruluşu olarak en az altı aydan beri ticaret siciline kayıtlı olmak ve en az altı ay öncesinden beri de fiilen üretimde bulunmak.

Madde 13,(c) bendi - Yasal oturma ve çalışma izni bulunan yabancı uyruklulardan Tüzükte öngörülen nitelikleri taşıyan eser sahipleri ve komşu hak sahipleri,

Madde 13, son fıkra - Yararlanan üyeler birlik organlarında görev alamazlar, ancak (b) ve (c) bentlerinde sayılanlar, oy kullanmamak koşuluyla genel kurula katılabilirler.

Madde 22, (j) bendi - Giriş ödentileri ve yıllık ödentilerin miktarını belirlemek,
Madde 22, (n) bendi - Fikir ve sanat eserlerinin izinsiz kullanımı ile ilgili tedbirleri saptamak,

Madde 28 - Yönetim kurulunun görev ve yetkileri aşağıda gösterilmiştir:
a) Fikir ve sanat eseri sahiplerinin ve komşu hak sahiplerinin ortak çıkarlarını korumak, haklarının takibi için gerekli çalışmaları yapmak ve üyelerin haklarına tecavüz durumunda ilgili mercilere başvuruda bulunmak.
b) Genel sekreter ile merkez ve şubelerde çalışacak personeli görevlendirmek, görevlerine son vermek, bunların özlük, ücret, sosyal hakları ve çalışma vb. hususlarına ilişkin usul ve esasları belirlemek.
c) Stopaj dağıtım planı hazırlayarak Bakanlığın onayına sunmak.
d) Bütçeyi hazırlamak ve genel kurula sunmak.
e) Birlik tüzüğündeki değişiklik önerilerini hazırlamak ve genel kurula sunmak.
f) Birlikçe tahsil olunacak tazminat ve telif ücretlerinden kesilecek birlik payına ve kullanım tarzlarına ilişkin tarifeleri yapmak.
g) Birden çok kimsenin beraber vücuda getirdikleri kısımlara ayrılması mümkün bir eserin, hak sahiplerinin kendi aralarında anlaşma olmaması halinde telif ücretlerinin dağıtımına ilişkin paylaşım yönergesini düzenlemek.
h) Asıl üyelik, yararlanan üyelik ve aday üyelik başvurularını karara bağlamak,
ı) Merkezin ve şubelerin çalışma ve işleyişi ile hak izlemeye ilişkin her türlü yönergeyi hazırlamak ve genel kurula sunmak.
j) Birliğin izleyeceği haklar için gerekli olan sözleşme tipleriyle, eser sahiplerine yardımcı olmak üzere onların ilgililerle yapacakları sözleşme tiplerini hazırlamak.
k) Genel kurul kararlarının ve denetleme kurulu raporlarının birer örneğini, kurula verilmesini izleyen üç gün içinde Bakanlığa göndermek,
l) Kuruluş amaçlarıyla ilgili konularda Bakanlıkla işbirliği yapmak, birliklerince gerçekleştirilecek etkinlikleri Bakanlığa bildirmek,
m) Mevzuat ve birlik tüzüğüyle verilen diğer işleri yapmak.

Madde 39, (b) bendi - Birlikçe tahsil olunacak tazminat ve telif ücretlerinden kesilecek birlik payları,
Madde 39, (d) bendi - Hak sahiplerine dağıtılmak üzere Kanunun 44 üncü maddesi uyarınca stopajdan elde edilen gelir,

Madde 40, birinci fıkra - Üyelerin yetki belgesinde belirttiği eseri ve ona ilişkin mali haklarının takibi, telif ücretlerinin tahsili, bu ücretlerin dağıtımı birlik tarafından yapılır.

Madde 41 - Birlikçe tahsil edilen telif ücretleri, birlik payı düşüldükten sonra yılda dört kez, tazminat bedelleri ise, tahsili için yapılan giderlerle birlik payı düşüldükten sonra tahsilini izleyen onbeş gün içinde hak sahiplerine ödenir.

Kanunun 44 üncü maddesine göre stopajdan elde edilecek gelir. Bakanlıkça hazırlanan dağıtım planları gereğince yıl sonunda birliklere pay edilir. Bakanlık stopaj gelirlerini, fiziki taşıyıcı ortam hangi tür eseri taşıyorsa o eserle ve ona komşu alanlarda faaliyet gösteren ilgili birliklere, taşıyıcı ortam birden fazla eser türünü taşıyorsa, ilgili birliklere dağıtır.

Aynı eser türünde faaliyet gösteren birliklerin yıllık bilançolarında yer alan birlikçe tahsil olunan tazminatlar ve eserlerin özel kopyalama sayısı stopaj dağıtımında kriter olarak kabul edilir.

Birlikler bu parayı Bakanlığın onaylayacağı dağıtım planlarına göre hak sahiplerine dağıtırlar.

Madde 44, (b) bendi - 9 uncu madde gereğince Bakanlığa başvuru tarihinden itibaren altı ay içinde ilk genel kurul toplantıları yapılıp organlar oluşturulmazsa,

Madde 48, başlık ve birinci fıkra - Eserlerin Bir Örneğinin Birliğe Verilmesi

Birinci fıkra - Birliğe üye olan her eser veya hak sahibi, çoğaltılmış eserlerinin bir örneğini, çoğaltılamayanların maket, resim veya fotoğraflarını ya da diğer fiziki ortamlara yüklenmiş biçimlerini, birlikçe hazırlanan bildirime bağlı olarak tesis edilecek arşiv için birliğe vermek zorundadır.

Madde 72 - Birlikler ve federasyonlar idari ve mali yönden Bakanlığın denetimine tabidir. Birlikler ve federasyonların genel kurul toplantılarında Bakanlık, bir temsilcisini gözlemci olarak görevlendirebilir.